Tommy  από The Who

Το Tommy των The Who, που κυκλοφόρησε τον Μάιο του 1969, θεωρείται η πρώτη ολοκληρωμένη rock opera στην ιστορία της μουσικής. Ηχογραφήθηκε στα IBC Studios του Λονδίνου από τον Σεπτέμβριο του 1968 έως τον Μάρτιο του 1969. Την παραγωγή του δίσκου ανέλαβε ο μάνατζερ του γκρουπ, Kit Lambert, ο οποίος ενθάρρυνε τον Pete Townshend να ενσωματώσει κλασικά στοιχεία. Το Tommy υπήρξε το τέταρτο studio album του συγκροτήματος.

Τα είκοσι τέσσερα τραγούδια του δίσκου αφηγούνται την ιστορία του Tommy Walker, ενός παιδιού που γίνεται «τυφλό, κωφό και μουγγό» μετά από ένα τραυματικό γεγονός. Στη συνέχεια εξελίσσεται σε πρωταθλητή του pinball και πνευματικό ηγέτη (μεσσιανική φιγούρα). Περιλαμβάνει κλασικές οπερατικές δομές, όπως η Overture και το Underture, όπου επαναλαμβάνονται μουσικά θέματα από όλο το άλμπουμ. Γενικότερα, το μουσικό ύφος του διπλού αυτού δίσκου είναι ένας συνδυασμός hard rock, art rock και power pop. Ξεχώρισαν τα τραγούδια Pinball Wizard, Amazing Journey, I'm Free και See Me, Feel Me

Το Tommy έφτασε στο No2 στο Ηνωμένο Βασίλειο και στο No4 στις Η.Π.Α. Έχει πουλήσει πάνω από 20.000.000 αντίτυπα παγκοσμίως. Το 1998 εντάχθηκε στο Grammy Hall of Fame. Η τεράστια επιτυχία του δίσκου οδήγησε σε μια εμβληματική εμφάνιση στο Woodstock το 1969 και αργότερα σε κινηματογραφική ταινία (1975) και μιούζικαλ (!)